Ταξιδεύοντας με τα θαλασσοπούλια

Η 38χρονη Δανάη Πορτόλου είναι ζωολόγος το επάγγελμα αλλά έχει… φάει τη θάλασσα με το κουτάλι. Η δουλειά της, όπως λέει, βρίσκεται στο Αρχιπέλαγος. Στις θάλασσες του Αιγαίου από το 1996 παρακολουθεί τους αιγαιόγλαρους και τα άλλα θαλασσοπούλια συμμετέχοντας σε μια προσπάθεια προστασίας σημαντικών θαλασσίων οικοσυστημάτων. Αυτές τις ημέρες επέστρεψε από τους Λειψούς, οι οποίοι ήταν ο τελευταίος σταθμός ενός δεκαπενθήμερου ταξιδιού. Από τις 25 Απριλίου «ζούσε» σε ένα φουσκωτό, με συνεπιβάτες τη Βικτόρια Σαράβια και τον Αγγελο Ευαγγελίδη. Ακολουθούσαν τους αιγαιόγλαρους και τους θαλασσοκό- ρακες από τις Κυκλάδες στα Νότια Δωδεκάνησα και από εκεί βορειότερα ως τους Λειψούς.

«Ολη την ημέρα στο σκάφος και το βράδυ σε κάποιο νησί για ύπνο και ανεφοδιασμό. Στην περιοχή Λέρου, Καλύμνου, Αγαθονησίου, Φούρνων, Λειψών και Κίναρου δουλεύουμε από το 1996 διότι εκεί υπάρχουν πέντε πολύ σημαντικές αποικίες αιγαιόγλαρου» αναφέρει η ερευνήτρια της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας κυρία Πορτόλου. Η έρευνα για όλα τα θαλασσοπούλια του Αιγαίου διεξάγεται σήμερα σχεδόν σε ολόκληρη τη χώρα, στο πλαίσιο προγράμματος LΙFΕ, από την Ορνιθολογική, το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών, το ΤΕΙ Ιονίων Νήσων και άλλους φορείς. «Καταγράφουμε την κατανομή τους στο θαλάσσιο περιβάλλονμε έμφαση στη συμπεριφορά τους. Επίσης παρακολουθούμε και την υπόλοιπη θαλάσσια πανίδα (π.χ., κητώδη, ψάρια) αλλά και τις ανθρώπινες δραστηριότητες στις θαλάσσιες περιοχές (π.χ., ψάρεμα)» λέει η κυρία Σαράβια, από τους Λειψούς, όπου βρίσκεται σήμερα. Από το 2009, οπότε ξεκίνησε το πρόγραμμα, οι ερευνητές έχουν κάνει 103 δρομολόγια σε διάφορες θαλάσσιες περιοχές του ελλαδικού χώρου, έχουν διανύσει περισσότερα από 8.300 χιλιόμετρα και έχουν καταγράψει 29.297 είδη θαλάσσιας πανίδας.

Η μελέτη των θαλασσοπουλιών δεν είναι εύκολη καθώς απαιτεί λεπτές κινήσεις και τεράστια υπομονή. Για την καταγραφή των αβγών οι επιστήμονες της Ορνιθολογικής περιμένουν καρτερικά να απομακρυνθούν τα ενήλικα πουλιά ώστε να μπορέσουν να προσεγγίσουν τις φωλιές χωρίς να ενοχλήσουν. Οταν όμως πρέπει να γίνει η δακτυλίωση (τοποθέτηση ειδικού δαχτυλιδιού στο πόδι του κάθε πουλιού το οποίο έχει την «ταυτότητά» του), τότε τα πράγματα δυσκολεύουν. Οπως υποστηρίζει χαρακτηριστικά ο συντονιστής δράσεων για τα θαλασσοπούλια της Ορνιθολογικής κ. Γιάκομπ Φρικ, «ο σκοπός δεν αγιάζει τα μέσα. Το ότι μελετούμε τα πουλιά με στόχο την προστασία τους δεν σημαίνει ότι μπορούμε να τα ενοχλούμε».

Ο κ. Φρικ, ο οποίος ολοκληρώνει το διδακτορικό του για τα πουλιά, ακολουθεί χρόνια τώρα τα θαλασσοπούλια του Αιγαίου. Ηρθε πριν από μία δεκαετία στην Ελλάδα από τη Σλοβενία και έμεινε.
«Μοιάζουμε με τους Ελληνες. Αισθάνομαι σαν να είμαι στη χώρα μου» επισημαίνει. Τις τελευταίες δύο εβδομάδες βρισκόταν στη Σκύρο. Εκεί περνούσε «δαχτυλίδια» σε αιγαιόγλαρους ώστε να μπορούν οι μελετητές να παρακολουθούν τις διαδρομές τους. «Ανεβαίνουμε στις βραχονησίδες και τα πιάνουμε με ειδικές παγίδες. Η διαδικασία δεν πρέπει να ξεπερνά τα δέκα λεπτά και ακολουθείται αυστηρό πρωτόκολλο. Επειτα “κατασκοπεύουμε” με κιάλια από απόσταση» επισημαίνει ο κ. Φρικ.

Ως σήμερα έχουν δακτυλιωθεί περισσότερα από 500 θαλασσοπούλια. Δέκα από αυτά βρέθηκαν σε τοποθεσίες της Ισπανίας, της Μάλτας, της Κύπρου και σε άλλα σημεία της Ελλάδας. «Ετσι έχουμε μια εικόνα της κατανομής τους» λέει η κυρία Πορτόλου.

Σήμερα μια δεύτερη ερευνητική ομάδα της Ορνιθολογικής ξεκινά μια δεκαήμερη πορεία 600 μιλίων στο Βόρειο Αιγαίο με αφετηρία την Αλόννησο και στόχο να εντοπίσουν νέες σημαντικές θαλάσσιες περιοχές.

Θύματα της αλιείας
Την τελευταία δεκαετία εκτιμάται ότι περίπου δύο εκατομμύρια θαλασσοπούλια έπεσαν θύματα της αλιείας στις ευρωπαϊκές θάλασσες. Εχει περάσει μία δεκαετία από τότε που η ΕΕ δεσμεύτηκε για πρώτη φορά να δημιουργήσει ένα Σχέδιο Δράσης για τα θαλασσοπούλια ώστε να μειωθούν οι άσκοποι θάνατοι.

Γι΄ αυτό ο διεθνής οργανισμός ΒirdLife Ιnternational συνέλεξε 23.000 υπογραφές προκειμένου να πιέσει τη νέα επίτροπο για την Αλιεία κυρία Μαρία Δαμανάκη να λάβει μέτρα για την προστασία τους. Πολλά από τα θαλασσοπούλια που πεθαίνουν στα αγκίστρια των παραγαδιών, αιχμαλωτίζονται σε τράτες ή πνίγονται σε δίχτυα θεωρούνται απειλούμενα όπως ο Αρτέμης ( Calonectris diomedea ), ο αιγαιόγλαρος, ο μύχος και ο θαλασσοκόρακας.

«Μία από τις βασικές δράσεις του Πρόγραμματος LΙFΕ που υλοποιεί η Ορνιθολογική είναι να διερευνηθεί πώς το ψάρεμα επηρεάζει τα θαλασσοπούλια και να αναζητηθούν μέτρα ώστε να μειωθεί η τυχαία παγίδευσή τους σε αλιευτικά εργαλεία» σημειώνει η κυρία Ρούλα Τρίγκου από την Ορνιθολογική. Η παγίδευση των θαλασσοπουλιών στα αγκίστρια των παραγαδιών μπορεί να αποτραπεί με την εφαρμογή ενός κατάλληλου συνδυασμού απλών διορθωτικών τεχνικών που περιλαμβάνουν κορδέλες εκφοβισμού των πουλιών και βαρίδια για την ταχύτερη εκβάθυνση των παραγαδιών.

ΜΑΧΗ ΤΡΑΤΣΑ | Σάββατο 15 Μαΐου 2010 από το http://www.tovima.gr

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: