Αποικίες Θαλασσοκόρακα

Παρ, 13/03/2009 – 10:24

Συνοπτική αναφορά του Γιώργου Κατσαδωράκη
προς Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρία
για διήμερη εξόρμηση 19-20/3/08
με σκοπό συγκέντρωση στοιχείων για την αναπαραγωγική οικολογία του Θαλασσοκόρακα στις νησίδες Φιδονήσι και Παναγιά.
Ως συνέχεια της περσινής αναφοράς με τίτλο : Χρηστίδης, Α.  &  Δημαλέξης, Α. 2007. « ΑΠΟΙΚΙΕΣ ΘΑΛΑΣΣΟΚΟΡΑΚΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΟΛΠΟΥ ΚΑΒΑΛΑΣ» (που επισυνάπτεται) δεν επαναλαμβάνω ίδια στοιχεία για τις νησίδες
19/03/08
Νησίδα Φιδονήσι
Συμμετέχοντες Άρης Χρηστίδης, ΓΚ
Μας πήγε από Ηρακλείτσα σε Φιδονήσι με το σκάφος του ο βιολόγος Παύλος Βιδώρης. Καιρός σχετικά καλός, λίγος άνεμος και μέτρια χαμηλή θερμοκρασία.
Σημείο επιβίβασης. Παρατηρήθηκε από ΓΚ και φωτογραφήθηκε από ΑΧ , Tichodroma muraria.
Φωτογραφήθηκε από ΑΧ και ΓΚ ανώριμο άτομο Καλλικατσούς με μεταλλικό δαχτυλίδι και πλαστικό άσπρο δαχτυλίδι με μαύρο κωδικό F/02, δαχτυλιωμένο στις 11/4/2007 στη νησίδα Πολεμικά των Βορείων Σποράδων (περίπου 190 χλμ. μακριά).
Παρουσία αγριοπερίστερων Columba livia,  καργιών Corvus monedula (AX λέει ότι φωλιάζουν).
Μετρήθηκαν τα περιεχόμενα συνολικά 13 φωλιών.
Στην πρώτη θέση …. (βλέπε Χρηστίδης & Δημαλέξης  2007) μετρήθηκαν επίσης τρεις φωλιές, σε κοντινή απόσταση μεταξύ τους, έτοιμες προς ωοαπόθεση, με επικάλυψη κοιλότητας με φρέσκιες, μαλακές πόες, αλλά χωρίς αυγά. Εκτιμάται ότι τα συγκεκριμένα πουλιά επρόκειτο να αρχίσουν σύντομα ωοτοκία.
Σε μια επόμενη θέση ….. μια φωλιά σε σχισμή βράχου  με 3 αυγά.
Στην επόμενη θέση  μετρήθηκαν 9 φωλιές κατειλημμένες. Οι τρεις κάτω από θάμνους πουρναριού και σχίνων ….. και οι υπόλοιπες έξι σε κενά ανάμεσα σε βράχους και σχισμές, ….. με αυγά και μόλις εκκολαφθέντα νεαρά, βλέπε πίνακα.
Στο νησί υπήρχαν εκατοντάδες Ασημόγλαροι οι οποίοι δεν είχαν αρχίσει ακόμη ωοτοκία, αλλά είχαν αρχίσει να φτιάχνουν κοιλότητες για φωλιές.
20/03/08
Νησίδα Παναγιά
Συμμετέχοντες Γιάννης Μαρκιανός (Caretaker Θάσου) και ΓΚ
Πήγαμε στο νησάκι Παναγιά  με το σκάφος που διέθεσε ο ΓΜ. Καιρός 5 μπωφόρ, έντονος κυματισμός, άνεμος και κρύο.
Καθοδόν περάσαμε από τις κάθετες ακτές του ακρωτηρίου Άγιος Αντώνιος, ανάμεσα σε Αστρίδα και Ποτό, όπου ο ΓΜ υπέδειξε περίπου 10 κατειλημμένες φωλιές ….. σε απρόσιτες κοιλότητες του λατυποπαγούς βράχου.
Ο ΓΜ βεβαίωσε την ύπαρξη άλλων 7-10 φωλιών σε αντίστοιχη θέση στο ακρωτήριο Κεφαλάς (βλέπε και Χρηστίδης & Δημαλέξης 2007).
Το νησάκι Παναγιά είναι εντονότατα υπερβοσκημένο από μερικές δεκάδες γίδια και πρόβατα που έχουν εγκαταλειφθεί εκεί πάνω. Παρουσία επίσης Κουρούνων, αγριοπερίστερων (που φωλιάζουν). Πολλές εκατοντάδες Ασημόγλαροι οι οποίοι δεν είχαν αρχίσει ακόμη ωοτοκία, αλλά είχαν αρχίσει να φτιάχνουν κοιλότητες για φωλιές. Βρέθηκαν μόνο δύο φωλιές με ένα (πρώτο) αυγό η καθεμιά. Οι φωλιές των Ασημόγλαρων πρέπει να είναι σίγουρα πάνω από 300 αλλά ίσως και περισσότερες.
Γενικώς είμασταν πολύ προσεκτικοί και δεν θέλαμε να ενοχλήσουμε πολύ τα πουλιά λόγω της έντονα ψυκτικής ικανότητας του ισχυρού ανέμου. Δεν επισκεφτήκαμε έτσι όλες τις φωλιές που θα μπορούσαμε αλλά μόνο τις πιο προστατευμένες.
Οι Θαλασσοκόρακες κάνουν φωλιές σε διάφορα σημεία της περιφέρειας του νησιού σε σχισμές βράχων και κοιλότητες, δεν υπάρχουν φωλιές κάτω από θάμνους. Στο σημείο που δένουν οι βάρκες ….. στο μικρό κόλπο του νησιού υπάρχουν 3-4 πολύ προσιτές κατειλημμένες φωλιές όπου κλωσσούσαν πουλιά.
Όλες οι φωλιές των οποίων τα περιεχόμενα μετρήσαμε βρίσκονταν σε μικρή σπηλιά με βάθος περίπου 10 μέτρα όπου είχε διαμορφωθεί στο παρελθόν σε μικρό ναό χρησιμοποιώντας κάποια από τα τοιχώματα του σπηλαίου αλλά και ξεχωριστή τοιχοποιία. Φαίνεται πως το νησί υπήρξε βάση κάποιου-ων μοναχών ασκητών, άγνωστο σε ποια εποχή.
Εντοπίσαμε 15 φωλιές μέσα στη σπηλιά εκ των οποίων οι 13 ήταν κατειλημμένες (βλέπε πίνακα)
ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΙΑ
  1. Το ανώριμο F02 από τα Πολεμικά, 190 χλμ. μακριά στο Φιδονήσι
  2. Σύμφωνα με τα ως τώρα συλλεχθέντα στοιχεία (Πίνακας 3), υπάρχουν ελαφρές ενδείξεις ότι το clutch size του είδους στο Αιγαίο μειώνεται από το νότο προς το βορά. Το γεγονός , αν επιβεβαιωθεί με επιπλέον συστηματικότερες μετρήσεις, δεν θα είναι βέβαια αποτέλεσμα γεωγραφικού πλάτους, αλλά ίσως (με πάσα επιφύλαξη) να οφείλεται είτε σε παράγοντες που έχουν να κάνουν με την αφθονία και τη διαθεσιμότητα τροφής (είδη, ποιότητα, αριθμοί, βάθη, ενεργειακό περιεχόμενο, απόσταση από αποικία, ενεργειακό κόστος εύρεσης και σύλληψης, κλπ), είτε από την άλλη αν επιβεβαιωθεί η υπόθεση ότι τα πουλιά φωλιάζουν σε αποικίες που λόγω θέσης μπορεί και να υποτεθεί ότι είναι κεντρικές ή περιφερειακές θέσεις σε μια μεγάλη αποικία (π.χ. Βόρειο Αιγαίο) και άρα συνδέονται με έννοιες όπως optimality ή sub-optimality, τότε οι διαφορές στο clutch size μπορεί και να συνδεθεί με βάση την «ποιότητα» των ατόμων που αποτελούν έκαστη αποικία φωλιάσματος (π.χ. νεαρά, υπερήλικα, λιγότερο έμπειρα, κλπ) , αλλά μπορεί βεβαίως να συνδέεται και με ειδικές συνθήκες που αφορούν την κάθε νησίδα.
Γιώργος Κατσαδωράκης
Δαδιά 21 Μαρτίου 2008
*Οι αναλυτικοί πίνακες των μετρήσεων καθώς και οι ακριβείς θέσεις φωλιάσματος έχουν αφαιρεθεί από την αναφορά

 

Advertisements
Αναρτήθηκε στις Άγρια Ζωή. Leave a Comment »

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: